Altyapı rehberi
Bu sayfa o dil seçimine, yani protokole odaklanır; yeni bir akıllı villa ya da mevcut bir ev için sistem seçerken sorulması gereken soruları topladık.
İşlevlerin günlük hayattaki karşılığı için villada akıllı ev sistemleri yazımıza, Aksaray’ın kış ve bahçe koşullarına göre senaryolar için Aksaray akıllı ev sistemleri sayfasına bakabilirsiniz.
Akıllı ev sistemi neleri yönetir
Akıllı ev sistemi birkaç işlevi tek yerden yönetir: aydınlatma ve perde, ısıtma ve iklim, güvenlik ve erişim, enerji izleme. Bu işlevlerin birlikte çalışabilmesi, sistemin protokolüne bağlıdır.
Protokol dünyası: kısa harita
Protokol, cihazların birbiriyle konuşma biçimidir. Üç ismi sık duyarsınız:
| Protokol | Ne olduğu | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| KNX | Üreticiden bağımsız, ağırlıklı olarak kablolu (bus yapılı) uluslararası bir bina otomasyonu standardı. | Kablolama gerektirir; bu yüzden yeni inşaatta daha kolaydır |
| Zigbee | Kendi kendini onaran, düşük güçlü kablosuz mesh ağ yapısı; AES-128 şifreleme sunar | Ağ yoğunluğu ve cihaz uyumu tasarımda hesaplanmalıdır |
| Matter | IP tabanlı ortak akıllı ev standardı; ilk sürümü Ekim 2022’de yayımlandı, sonraki sürümlerle yeni cihaz türleri eklenmektedir. Wi-Fi, Thread ve Ethernet üzerinde çalışır; eşleştirmede Bluetooth LE kullanır | Farklı ekosistemleri birleştirmeyi hedefler; kapsamı sürümden sürüme değişir, güncel sürüm için Connectivity Standards Alliance (CSA) sitesine bakın |
Tablodaki terimler kısaca şunlardır:
- Bus: Cihazların aynı iletişim hattı üzerinden mesaj alıp gönderdiği, ağırlıklı olarak kablolu yapı.
- Mesh: Kablosuz cihazların birbirinin mesajını ileterek kapsama alanını genişlettiği ağ.
- Thread: Matter’ın kullandığı, IP tabanlı, düşük güçlü kablosuz mesh ağ katmanı.
- Köprü (gateway): İki farklı protokolün birbirini anlamasını sağlayan cihaz.
Bu üç yapı birbirinin rakibi gibi görünse de aslında farklı katmanlara ve yaklaşımlara karşılık gelir. KNX ile Matter arasında köprü cihazları bulunur. Zigbee ise Matter’dan ayrı bir protokoldür; ikisi de Connectivity Standards Alliance (CSA) bünyesindeki standartlardır. İkisini aynı evde birleştirmenin yolu ürüne göre değişir ve teklif aşamasında sorulmalıdır.
KNX mi, kablosuz mu, karma mı?
Hangi protokolün size uygun olduğu bir moda sorusu değildir. Üç durum sık karşımıza çıkar:
- Yeni villa, duvarlar henüz kapanmadı: Kablolu bir bus yapısı kurulabilir. Pano yeri, kablo güzergâhı ve sensör noktaları elektrik projesiyle birlikte çizilir.
- Mevcut ev, duvara müdahale istenmiyor: Kablosuz çözümler öne çıkar. Hangi işlevin kablosuzla yapılabileceği keşifte netleşir.
- Karma yapı: Ana işlevler kablolu, sonradan eklenen noktalar kablosuz kurulur; köprü cihazlarıyla bir araya getirilir.
Karar; evin büyüklüğü, yeni inşaat mı mevcut yapı mı olduğu ve bütçenin kademeli mi yoksa baştan mı harcanacağıyla belirlenir. Altyapıyı baştan kurup işlevleri zamanla eklemek, birçok durumda tüm sistemi sonradan eklemekten kolaydır.
Yeni inşaat ve mevcut ev farkı
Yeni inşaatta kablolu altyapıyı planlamak kolaydır; çünkü duvarlar henüz kapanmamıştır ve elektrik projesi hazırlanırken akıllı ev altyapısı da çizilebilir. Bu nedenle villa yapımı kararı verdiğiniz anda akıllı ev konusunu da masaya koymanızı öneririz; tasarım tarafı için mimarlık ve mimari proje sayfamıza bakabilirsiniz.
Mevcut evde ise sınırı evin yapısı, cihaz sayısı ve istenen işlevler belirler; kablosuz her işlevin yerini tutmayabilir.
Tasarım aşamasında birlikte kararlaştırılanlar
Akıllı ev altyapısı, elektrik projesinin bir eki gibi düşünülmelidir. Tasarım görüşmesinde şu başlıklar sırayla ele alınır:
- Oda oda işlev listesi: hangi odada ışık, perde, ısıtma veya güvenlik sensörü olacak.
- Pano ve kablolama: pano nerede durur, ileride eklenecek işlevler için yedek hat ve yer bırakılıyor mu.
- Kullanıcı arayüzü: duvar anahtarı, telefon uygulaması ya da ikisi birden; evde yaşayan herkesin kullanabileceği bir düzen.
- Elektrik projesinin yetkili kişilerce, ilgili yönetmeliklere uygun hazırlanması; akıllı ev planı bu projenin üzerine oturur.
Bizden teklif alırken sorabileceğiniz sorular
Ürün ve protokol seçimini proje başında sizinle birlikte yaparız; bu yüzden şu sorular teklif görüşmesinin doğal parçasıdır:
- Hangi protokol ve ürünler, neden? Yanıt evinizin ihtiyacına göre, proje başında birlikte verilir.
- Elektrik projesiyle nasıl koordine ediliyor? Pano, kablo güzergâhı ve sensör noktaları elektrik projesiyle birlikte çizilir.
- İnternet kesilince hangi işlevler çalışır, sistem bir bulut hizmetine bağlı mı? Bu, protokole ve sistemin tasarımına bağlıdır; ürün bazında yazılı sorun.
- Güncelleme ve veri: Güncellemeleri kim yapar, kamera ve sensör verileri nerede saklanır?
- Bir ürün üretimden kalkarsa sistemin geri kalanı ne olur? Açık standartlar bu riski azaltır ama ortadan kaldırmaz.
Bu soruların işlev bazında nasıl yanıtlandığı villada akıllı ev sistemleri yazısında ayrıntılı anlatılıyor. Maliyet; nokta sayısı, seçilen protokol ve entegrasyon ihtiyacına göre değiştiği için kapsam netleştikten sonra yazılı teklifle belirlenir.
Mostanza’nın yaklaşımı
Ambient Intelligence Housing konseptimizin sloganı “Geleceğin Konutları”, imzamız “Intelligence Building”. Bu, her eve her cihazı koymak anlamına gelmiyor: her projede hangi teknolojinin yerinde olduğuna kullanım ihtiyacına göre karar veririz.
Kendi projemiz Villa Mostanza’nın donanım listesinde müstakil havuz ve sauna ile birlikte bir akıllı ev sistemi de yer alır; sistemin ayrıntılarını görüşmede anlatıyoruz.
Kendi projeniz için görüşmek isterseniz teklif formunu doldurabilir veya 0545 387 41 68 numaralı telefondan bizi arayabilirsiniz.
